İçeriğe geç
AntEX
Tüm bölümler

Gümrük Yönetmeliği

Altıncı Kitap · Birinci Kısım · Birinci Bölüm

Özellik Gösteren Faaliyetler

Gümrük Vergilerinden Muafiyet ve İstisna

Diplomatik Muafiyetler

Madde 438 – Madde 443 · 6 madde

Yalnızca bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir. Yalnızca Türkçe metin geçerlidir.

Madde 438

Madde başlığı: Diplomatik muafiyetlerden yararlanacak kişiler

Türkçe asıl metin

(1) Diplomatik muafiyetlerden;a) Yabancı devlet başkanları ve aileleri ile refakatlerine memur olanlar,b) Diplomatik pasaportu haiz olmak kaydıyla resmi bir ziyaret veya görev için Türkiye’ye gelen delegelerle, sivil ve askeri heyetler,c) (Değişik:RG-2/12/2014-29193) Yabancı devletlerin Türkiye’deki diplomatik temsilciliklerinde ve konsolosluklarında görevli misyon şefleri, diplomatik memurlar, meslekten konsolosluk memurları ile idari ve teknik personel ve milletlerarası resmi kuruluşların Türkiye’de ikamet eden misyon şefleri, diplomatik memurları ile idari ve teknik personeli,

yararlanabilir.

Resmî kaynak: Gümrük Yönetmeliği, Madde 438

Kanunun tam metni mevzuat.gov.tr'de Kanunun resmî PDF metni

Son kontrol: 5 Kasım 2026

Yalnızca bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir. Yalnızca Türkçe metin geçerlidir.

Madde 439

Madde başlığı: Diplomatik muafiyetlerin uygulanmasında karşılıklılık şartı

Türkçe asıl metin

(1) Diplomatik muafiyet ve kolaylıkların uygulanabilmesi için, aynı muafiyet ve kolaylıkların yabancı devletler tarafından da karşılıklı olarak gösterilmiş bulunması şarttır.

(2) Daha az muafiyet ve kolaylık gösteren devletler hakkında karşılıklı uygulanacak muafiyet ve kolaylıklar o nispette azaltılır.

(3) Diplomat statüsündeki memurlarımıza kolaylık tanıyan ve muafiyet uygulayan yabancı devletlerin adları ve kabul ettikleri kolaylık ve muafiyet dereceleri ile yabancı devletlerin uygulamakta oldukları diplomatik muafiyetler ve kolaylıklara ait değişiklikler, Dışişleri Bakanlığı tarafından Müsteşarlığa düzenli olarak bildirilir ve bunlar gümrük idarelerine duyurulur.

(4) Durumları gümrüklere bildirilmemiş olan devletlerin diplomasi memurları ve eşyası hakkında, Kanunda yazılı muafiyet ve kolaylıklar uygulanmayarak, keyfiyet Müsteşarlığa intikal ettirilir ve alınacak talimata göre gereği yapılır.

(5) Diplomatik muafiyet kapsamında gelen eşya ile kültürel miras eserleri ve münhasıran misyon binası içerisinde düzenlenecek sergilere gelen her türlü eşyanın ithal, devir, satış, gümrüğe terk, bağış ve ihraç işlemleri ile ilgili her türlü ek düzenlemeyi Müsteşarlık ile karşılıklılık şartının varlığını tespit eden Dışişleri Bakanlığı müştereken yapabilir.

Resmî kaynak: Gümrük Yönetmeliği, Madde 439

Kanunun tam metni mevzuat.gov.tr'de Kanunun resmî PDF metni

Son kontrol: 5 Kasım 2026

Yalnızca bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir. Yalnızca Türkçe metin geçerlidir.

Madde 440

Madde başlığı: Diplomatik muafiyete tabi eşyanın gümrük işlemleri

Türkçe asıl metin

(Değişik:RG-2/12/2014-29193)

(1) Diplomatik muafiyetten yararlanan;a) Yabancı devlet başkanları ve aile fertleriyle refakatlerine memur olanların,b) Diplomatik pasaportu haiz olmak kaydıyla resmi bir ziyaret veya görev ile Türkiye’ye gelen delegelerle, sivil ve askeri heyetlerin,c) Yabancı devletlerin Türkiye’deki diplomatik temsilciliklerinde ve konsolosluklarında görevli misyon şefleri ile diplomasi memurları ve meslekten konsolosluk memurlarının,ç) Milletlerarası resmi kuruluşların Türkiye’de ikamet eden misyon şefleri, diplomatik memurları ile idari ve teknik personelinin,d) Yabancı devletlerin Türkiye’deki diplomatik temsilciliklerinde ve konsolosluklarında görevli idari ve teknik personelin,

beraberlerinde gelen kişisel eşya ve ev eşyası ile, görevlerinin yapılmasıyla ilgili her türlü eşya için, ilgililerinden hiç bir beyan aranılmaz ve bu eşya muayene edilmez.

(2) Sözü edilenlerin kimlikleri pasaportlarının incelenmesinden anlaşılır ve kendilerine azami kolaylık ve nezaket gösterilir.

(3) Şüphe ve yazılı, açık adresli ve imzalı ihbar olmadıkça, bu eşya muayene edilmez.

(4) Birinci fıkrada yazılı kişilerin beraberlerinde gelmeyen eşyası ile resmi görevlerin yapılması ile ilgili ve elçilik, konsolosluk veya milletlerarası kuruluşlarda kullanılacak eşya ve elçilik, konsolosluk veya milletlerarası kuruluş binalarının inşaatında kullanılmak üzere getirilecek malzeme için ilgili elçiliklerce, konsolosluklarca veya milletlerarası kuruluşlarca tanzim ve Dışişleri Bakanlığınca vize edilmiş ‘Mektup’lar beyanname olarak kabul olunur. Aksi takdirde, bu eşyanın gümrük işlemleri gümrük beyannamesi ile yapılır.

(5) Birinci fıkrada sayılanlara ait taşıtlar ile elçilikler, konsolosluklar veya milletlerarası kuruluşlarda kullanılmak üzere getirilen taşıtların gümrük işlemleri, ilgili elçilik, konsolosluk, milletlerarası kuruluş veya muafiyet hakkı tanınmış misyon şeflikleri veya heyet başkanları tarafından tanzim ve Dışişleri Bakanlığınca vize edilmiş mektuplarla sonuçlandırılır.

Resmî kaynak: Gümrük Yönetmeliği, Madde 440

Kanunun tam metni mevzuat.gov.tr'de Kanunun resmî PDF metni

Son kontrol: 5 Kasım 2026

Yalnızca bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir. Yalnızca Türkçe metin geçerlidir.

Madde 441

Madde başlığı: Muafen giren eşya ve taşıtların satış ve devri

Türkçe asıl metin

(1) Diplomatik muafiyetlerden yararlanılarak yurda sokulan eşya ve taşıtların gerek muafiyet hakkı olan, gerekse muafiyet hakkı bulunmayan kimse ve yerlere herhangi bir suretle devir veya satışı Dışişleri Bakanlığının önceden iznine tabidir.

(2) Bu devir veya satış diplomatik muafiyet hakkı olan bir kişiye veya yere yapılıyorsa, gümrük işlemleri ilgililerden yeniden alınacak ve Dışişleri Bakanlığının vizesinden geçmiş elçilik mektuplarıyla yapılır.

(3) Devir veya satış diplomatik muafiyet hakkı bulunmayan, özel bir kanunla vergi muafiyetinden faydalanan bir yere yapılıyorsa, ilgililerden yeniden alınacak serbest dolaşıma giriş beyannamesiyle gümrük işlemleri tamamlanır.

(4) Devir veya satış muafiyet hakkı olmayan yer ve kişilere yapılıyorsa, bunların gümrük işlemleri, ilgiliden alınacak serbest dolaşıma giriş beyannamesiyle yürütülür ve Kanunun 181 inci maddesi hükmü gereğince gümrük vergileri tahakkuk ve tahsil olunur.

(5) Bu madde kapsamında devir veya satışı yapılan eşya ve taşıtlara ilişkin ilk elçilik mektuplarının kayıtları, yeniden alınmış elçilik mektup veya beyanname kayıtlarına dayanılarak kapatılır.

Resmî kaynak: Gümrük Yönetmeliği, Madde 441

Kanunun tam metni mevzuat.gov.tr'de Kanunun resmî PDF metni

Son kontrol: 5 Kasım 2026

Yalnızca bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir. Yalnızca Türkçe metin geçerlidir.

Madde 442

Madde başlığı: Muafen giren taşıtların çalınması

Türkçe asıl metin

(1) Diplomatik muafiyetlerden faydalanarak yurda sokulan taşıtların çalınmaları halinde, çalınma hadisesi, mahkeme ilamı veya Cumhuriyet Savcılığından veya olayın vuku bulduğu yerin en büyük mülki amirinden alınan belge ile ispatlandığı takdirde, bunların gümrük vergileri aranmayarak elçilik mektuplarının kayıtları adı geçen belgelerle kapatılır.

Resmî kaynak: Gümrük Yönetmeliği, Madde 442

Kanunun tam metni mevzuat.gov.tr'de Kanunun resmî PDF metni

Son kontrol: 5 Kasım 2026

Yalnızca bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir. Yalnızca Türkçe metin geçerlidir.

Madde 443

Madde başlığı: Mektupların şekli ve tescili

Türkçe asıl metin

(1) Diplomatik muafiyetlerin uygulanmasındaki işlemlerde beyanname hükmünde olan elçilik mektuplarının şekil ve içereceği bilgiler ek-18’de gösterilmiştir.

(2) Gümrük idarelerine ibraz edilen mektuplar, örneğine uygun olarak düzenlenmiş ve Dışişleri Bakanlığının vizesinden geçmiş bulunduğu takdirde kabul olunur ve bir numara altında ayrı bir deftere kayıt ve tescil edilir.

(3) (Değişik:RG-2/11/2011-28103) İşlemleri bitirilen mektuplarla, ilgili belgelerin kayıtları eşyanın tesliminden sonra kapatılır ve ilgili gümrük idaresinde saklanır.

Kanun metnindeki dipnotlar (1)

mevzuat.gov.tr'deki dipnotlar: değişiklikler ve güncel tutarlar.

  • Bu değişiklik 1/1/2012 tarihinde yürürlüğe girer.

Resmî kaynak: Gümrük Yönetmeliği, Madde 443

Kanunun tam metni mevzuat.gov.tr'de Kanunun resmî PDF metni

Son kontrol: 5 Kasım 2026

Yalnızca bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir. Yalnızca Türkçe metin geçerlidir.